Τεύχος 2, Τόμος 26, 2006

Η χρήση των εμφυτευμάτων μπορεί να προσφέρει σημαντική εναλλακτική θεραπευτική επιλογή στην προσθετική αποκατάσταση των ολικά νωδών ασθενών. Για πολλούς η νωδότητα θεωρείται σαν αναπηρία σε σχέση με τη στοματική λειτουργία και έχει ψυχικές και κοινωνικές επιπτώσεις. Σε πολλές περιπτώσεις μάλιστα οι δυσκολίες και η  αναποτελεσματικότητα των συμβατικών μεθόδων αποκατάστασης (ολικές οδοντοστοιχίες), που αποτέλεσαν για πολλά χρόνια τη μοναδική επιλογή, καθιστούν τα εμφυτεύματα όχι μόνο λύση επιθυμητή και ευπρόσδεκτη, αλλά και λύση επιλογής.
Τα διάφορα είδη προσθετικών αποκαταστάσεων για την αντιμετώπιση της ολικής νωδότητας είναι οι ακίνητες μεταλλοκεραμικές αποκαταστάσεις (κοχλιούμενες – συγκολλούμενες), οι ακίνητες μεταλλοακρυλικές αποκαταστάσεις ή «υβριδικές», οι οποίες είναι κοχλιούμενες ή τριβής και οι κινητές επένθετες αποκαταστάσεις. Η επιλογή μιας εκ των αποκαταστάσεων είναι η πιο σημαντική διαδικασία κατά την κατάστρωση του σχεδίου θεραπείας. Περιλαμβάνει εξέταση και ενδελεχή έλεγχο πολλών στοιχείων του ασθενή, γενικών και ειδικών, καθιστώντας την επιλογή αυτή εξατομικευμένη. Ίσως οι πιο σημαντικοί παράγοντες στην επιλογή του σχεδίου θεραπείας, του αριθμού των εμφυτευμάτων και της διασποράς τους στο τόξο, είναι η ποιότητα και η ποσότητα του οστού, καθώς και ο βαθμός απορρόφησης της φατνιακής ακρολοφίας και κατ’ επέκταση η  σχέση των γνάθων που προκύπτει εξαιτίας της.
Δεν πρέπει βέβαια να παραβλέπουμε τις ιδιαιτερότητες και τις προσδοκίες κάθε ασθενούς, αφού καθορίζουν εξατομικευμένα τη διάγνωση, την πρόγνωση της θεραπευτικής επιλογής και τη μακροβιότητα των προσθετικών αποκαταστάσεων.
Η παρούσα ανασκόπηση συνοψίζει τα ποσοστά επιτυχίας και επιβίωσης των επιεμφυτευματικών προσθετικών αποκαταστάσεων για την αντιμετώπιση της ολικής νωδότητας και προσδιορίζει τα σημαντικά στοιχεία για την επιλογή του απαιτούμενου αριθμού εμφυτευμάτων.

The use of oral osseointegrated implants is nowadays rapidly increasing. The long-term success rate of dental implants can include them in the armamentarium available to treat totally edentulous patients. For many people edentulism is considered as infirmity concerning the oral function and it has psychological and social effects. In a lot of cases the difficulties and the inefficiency of the conventional method of rehabilitation (complete dentures), that constituted for a lot of years the only treatment, establishes implants as the solution of choice.
The various types of reconstruction for the rehabilitation of the totally edentulous patients are:

• The fixed ceramometal prosthesis (cemented or screw retained)
• The fixed detachable prosthesis (screw retained)
• The fixed removable prosthesis (”spark erosion prosthesis”, friction retained)
• The overdenture prosthesis

The selection of one of the treatment options above is the most important process during the treatment plan. A competent treatment planning includes thorough intra- and extraoral examination and identification of many general and local factors that may adversely affect long-term success of implants. Such factors are the quality and quantity of bone, the structure and the absorption degree of the residual ridge, the intermaxillary relationship, but also aesthetics, phonetics, hygiene, cost limitations and last but not least the patient’s expectations.
The purpose of this review is to summarise the survival rates of the various types of reconstruction and determine the factors that are important deciding the prosthetic design for the edentulous arch and moreover the best sites and required number of the implants.

Κλινικές και εργαστηριακές μελέτες έχουν αποδείξει ότι, αν η έμφραξη ενός ριζικού σωλήνα δεν είναι  ερμητική στο ακρορριζικό τριτημόριο του δοντιού μπορεί αυτό να οδηγήσει σε αποτυχία της ενδοδοντικής θεραπείας. Αυτό συμβαίνει γιατί η ακρορριζική στένωση στο σημείο της οδοντινοοστεϊνικής ένωσης προσφέρει την καλύτερη βιολογική απόφραξη για τους περιακρορριζικούς ιστούς. Το ακρορριζικό τριτημόριο είναι το τμήμα του ριζικού σωλήνα το περισσότερο κυλινδρικό σε σχήμα, όπου ο κύριος κώνος εφαρμόζει καλύτερα.
Δεν είναι όμως πάντοτε εύκολο να διαπιστωθεί ακτινογραφικά η παρουσία του σημείου αυτού που επικοινωνεί με τους περιακρορριζικούς ιστούς, του ακρορριζικού τρήματος δηλαδή. Έχει επομένως σημασία πρώτα να εντοπιστεί με ακρίβεια η θέση του και κατόπιν να διατηρηθεί το φυσικό του σχήμα κατά τη χημικομηχανική επεξεργασία.
Στην εργασία αυτή εξετάζονται οι παραπάνω παράμετροι και συζητούνται τρόποι για την αποφυγή κακών εκτιμήσεων και κατά συνέπεια δυσάρεστων συμβαμάτων.

Clinical and laboratory studies have shown that lack of a hermetic seal in the apical part of the tooth, may lead to failure of the endodontic treatment. The apical part of the root canal is the most cylindrical one in shape, thus allowing for a better fit of the master cone. The constriction of the root canal at the dentinocemental junction, which is normally located 1-2 mm from the root apex, offers the best biological obstruction for periapical tissues. However, it is not always easy to determine by X-ray the distance of the constriction from the root apex in order to ensure for the root canal an accurate instrumentation and obturation to the desired length.
All the above-mentioned parameters are discussed in this literature review and guidelines to prevent wrong estimations as a result adverse sequelae are described, supported by Rx of clinical cases.

Το  ολικό  σάλιο  (ή  σίελος)  είναι  ένα  μείγμα  των  μεγάλων  και  των  μικρών  σιαλογόνων  αδένων  καθώς  και  του  υγρού  της  ουλοδοντικής  σχισμής. Αποτελείται  από  οργανικά  και  ανόργανα  συστατικά  με  ευεργετικές   ιδιότητες  για  τους  οδοντικούς  ιστούς,  τον  στοματικό  βλεννογόνο  και  τον  οργανισμό  γενικότερα. Η  σύσταση  και  η  έκκρισή   του  επηρεάζονται  από  διάφορους  παράγοντες.
Το  σάλιο  έχει  ποικίλες  ιδιότητες  και  λειτουργίες  όπως  είναι  η  αντιμικροβιακή  λειτουργία, η πεπτική  λειτουργία, η  εφυγραντική, η  ρυθμιστική, η  προστατευτική   λειτουργία  στους  ιστούς  με  τους  οποίους  έρχεται  σε  άμεση  επαφή, η  γευστική,  η  απεκκριτική, η  επουλωτική  λειτουργία, καθώς  και  πιθανή  προστατευτική  δράση  έναντι  ορισμένων  ιών  ή  και  καρκινογόνων  ουσιών.     
Η  ανεπαρκής  έκκρισή  του  ή  ακόμη  και  η  απουσία  του  προκαλεί  την  ξηροστομία  που  αποτελεί  σύμπτωμα  διαφόρων  ασθενειών , όπως  του  σακχαρώδη  διαβήτη, του  συνδρόμου  Sjogren  και  της  λοίμωξης  από  τον  ιό  ΗΙV. Η  ξηροστομία  αποτελεί  ακόμη  επιπλοκή  της  ακτινοθεραπείας  που  γίνεται  στην  περιοχή  της  κεφαλής  και  του  τραχήλου, της  χημειοθεραπείας, καθώς  επίσης  και  παρενέργεια  διαφόρων  φαρμακευτικών  ιδιοσκευασμάτων. Μπορεί, τέλος, να  οφείλεται  στην  παρουσία  σιελόλιθου  στον  πόρο  ή  και  το  παρέγχυμα  κάποιου  σιαλογόνου  αδένα.         
Γίνεται  λοιπόν  αμέσως  αντιληπτό, πόσο  σημαντική  είναι  η  λειτουργία  που  επιτελεί  το  σάλιο, καθώς  επίσης  και   πόσο  αναγκαία  είναι  η  θεραπευτική  αντιμετώπιση  της  ξηροστομίας  που  προκαλείται  από  την  έλλειψή  του  για  την  ανακούφιση  του  ασθενούς  και  τη  βελτίωση  της  ποιότητας  της  ζωής  του.   

The total  saliva is  a mixture  of  the  big  and  small  salivary  glands  as well  as of the  fluid  of  the dental-gum slot. It consists of organic and inorganic components with  beneficial  attributes to  the  dental tissue , the  oral  mucosa and  the human  body in general. Its  components  and  secretion  are  influenced  by  several  factors.     
The  saliva  has  several  attributes  and  functions  such as  the  antimicrobial, the  digestive, the  moisturizing, the  buffering, the  gustatory, the  healing, the  protective  function  to  the  tissues  which  it  has  a  direct  contact  with  and  also  a  probable  protective  function  against  certain  viruses  and / or  oncogenic  substances.     
Its  insufficient  secretion  or  in  some  cases  its  total  absence , are  the  cause  of  the  dryness  of   the  mouth , which  is  a  symptom  of  several  diseases  such  as  diabetes  mellitus,  the  Sjogren  syndrome  and  the  infection  by  the  HIV  virus. The  dryness  of  the  mouth  is  also  a  complication  of  the  radiation  therapy  of  the  head  and  neck  and  of  the  chemotherapy. Furthermore ,  it  can  be  caused  by  the  lithiasis  of  a  salivary  gland.               
It  is  evidently  perceptible  how  important  the  function  of  the  saliva  is  and  how  necessary  the  therapeutic  treatment  of  the  dryness  of  the  mouth  is  for  the  relief  of  the  patient  and  the  improvement  of  his  life. 

H σύγχρονη τεχνολογία με τη μορφή των Laser έχει εισέλθει για τα καλά στην οδοντιατρική πρακτική. Υπάρχουν διάφορα είδη laser τα οποία κατηγοριοποιούνται ανάλογα με το είδος του μέσου που χρησιμοποιούν για την παραγωγή του laser φωτός. Η αρχή της λειτουργίας τους βασίζεται στην ενίσχυση της φωτεινής ενέργειας από την ενεργοποιημένη εκπομπή ακτινοβολίας και έχει πάρει το όνομά του από τα αρχικά των ανάλογων αγγλικών λέξεων. Η εξέλιξη των laser και η τελειοποίησή τους τα έχει κάνει χρήσιμα σε κάθε τομέα της οδοντιατρικής. Έτσι, σήμερα, τα laser μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την παρασκευή της κοιλότητας, την απευαισθητοποίηση της οδοντίνης, τη διάγνωση της τερηδόνας, στις συντηρητικές και χειρουργικές τεχνικές της περιοδοντολογίας και ενδοδοντίας, στην προσθετική και προ-προσθετική χειρουργική, στην εμφυτευματολογία, στη στοματολογία και για τη λεύκανση των δοντιών. Παρ’ όλα αυτά, σήμερα παραμένουν κυρίως ως συμπληρωματικό μέσο στο οπλοστάσιο του σύγχρονου οδοντίατρου. Μερικά από τα πιο συνηθισμένα είδη laser που χρησιμοποιούνται στον χώρο του οδοντιατρείου είναι το Er:YAG, το Nd:YAG, το laser CO2 και τα διοδικού τύπου laser.

Modern technology with the form of Laser has entered for good in the dental practice. There are various types of laser, which can be categorised depending on the type of mean that each one uses for the production of the laser light. The principle of their function is based on light amplifying stimulated emission of radiance and it has taken its name from the initial of the proportional English words. The continuance development of laser and their perfection have made them useful in all sectors of dentistry. Thus, today laser can be used for preparing the cavity, the desensitisation of dentin, the diagnosis of early stages of decay, in the conventional and surgical techniques of periodontology and endodontics, in prosthetic and pro-prosthetic surgery, in implantology, in stomatology and for the bleaching of teeth. Nevertheless, today, they remain mainly as supplementary means in the arsenal of the modern dentist. Certain of the most usual types of laser that are used in the dental practice are the Er:YAG, the Nd:YAG, CO2 laser and the semiconductor diode type of laser.