Τεύχος 2, Τόμος 19, 1999

Η θεραπεία των ενδοστικών θυλάκων με κύριο στόχο την ανάπλαση των περιοδοντικών ιστών είναι ένα από τα πλέον δύσκολα προβλήματα που ο οδοντίατρος έχει να αντιμετωπίσει στην κλινική οδοντιατρική πράξη. Η μορφολογία, η θέση και η έκταση του ενδοστικού θυλάκου παίζουν σημαντικό ρόλο στην πρόγνωση της θεραπείας. Ο κύριος σκοπός είναι η εξάλειψη του θυλάκου είτε με την χειρουργική οστού είτε με την χρησιμοποίηση διαφόρων ειδών μοσχευμάτων. Είναι χαρακτηριστικό ότι οποιαδήποτε μέθοδος συμβατική χρησιμοποιείται δυνατόν να επιτύχει ανάπλαση του οστού χωρίς να επιτυγχάνει και την αντίστοιχη ανάπλαση του περιρριζίου. Τα κλινικά αποτελέσματα δείχνουν ότι το τελικό αποτέλεσμα είναι το επιθήλιο να προσφύεται στην επιφάνεια της ρίζας και να παρεμβάλλεται μεταξύ του αναπλασθέντος οστού και της ρίζας του δοντιού. Η εφαρμογή των κλασικών μεθόδων μόνο σε συνδυασμό με τη μέθοδο της κατευθυνόμενης ιστι-κής αναγέννησης είναι δυνατόν να επιτύχει την ανάπλαση-δημιουργία νέου περιρριζίου, νέας οστείνης στη ρίζα του δοντιού και οστική αναγέννηση.

The treatment of infrabony defects is the most difficult problem that general practitioners and periodontists face in every day practice. Anatomical characteristics of defects, like morphology, site and extension are identical factors influencing the treatment plan and prognosis. Different kinds of grafts (homografts-allografts-synthetic bones as well as porous hydroxylapatite, etc) nave been used so far to fill the defects and provoke bone regeneration. This happens commonly, although the amount of regenerated bone issues differs, depending on the anatomy of the defect as well as on the capacity of surrounding tissues to provide the necessary cells for periodontal tissue regeneration. What is common also is the fact that by using any kind of graft this does not lead in periodontal ligament and new cementum regeneration. It is clear so far that only the Guided Tissue Regeneration procedure may achieve improved healing including new periodontal ligament, new cementum and new bone formation.

Η αναπαραγωγή των μυλικών περιγραμμάτων των δοντιών, είναι ένα ιδιαίτερα κρίσιμο σημείο για τη μακροβιότητα και την επιτυχία της ακίνητης πρόσθεσης, καθώς και για τη διατήρηση της υγείας των περιοδοντικών ιστών. Πολλοί ερευνητές έχουν ασχοληθεί με τα μυλικά περιγράμματα και έχουν καταλήξει στο συμπέρασμα, ότι οι έντονες αξονικές κυρτότητες στις προσθετικές αποκαταστάσεις διευκολύνουν την κατακράτηση μικροβιακής πλάκας, με συνέπεια αυξημένο κίνδυνο πρόκλησης περιοδοντικής βλάβης.Ο σκοπός της εργασίας αυτής ήταν η διερεύνηση της αύξησης ή όχι του μεγέθους, των δοντιών κατά παρειογλωσσική διάσταση μετά από αποκατάσταση τους με ακίνητες προσθετικές εργασίες, και ο προσδιορισμός αυτής σε σχέση με τη θέση των δοντιών στο φραγμό.Το υλικό της μελέτης αποτέλεσαν 327 δόντια από 151 ασθενείς, από τα οποία 116 ήταν πρόσθια, 211 οπίσθια, 191 στην άνω και 136 στην κάτω γνάθο. Οι μετρήσεις πραγματοποιήθηκαν στο αρχικό διαγνωστικό εκμαγείο, στο εκμαγείο εργασίας, στον μεταλλικό σκελετό εφαρμοσμένο πάνω στο εκμαγείο και στην τελική αποκατάσταση τοποθετημένη στο εκμαγείο, αμέσως πριν την τελική προσκόλληση. Στα δόντια αυτά οι περιοχές μέτρησης ήταν ο ανατομικός αυχένας και η μείζων περίμετρος, ενώ στα εκμαγεία εργασίας η περιοχή μέτρησης ήταν 1mm πάνω από το αυχενικό όριο στα παρασκευασμένα δόντια. Προηγήθηκαν έλεγχος μεταβλητότητος δείγματος, για την πιστοποίηση ή όχι στατιστικά σημαντικής διαφοράς μεταξύ των παρειογλωσσικών διαστάσεων ομολόγων δοντιών των αντιθέτων ημιμορίων, καθώς επίσης και έλεγχος μεταβλητότητος μετρήσεων μεταξύ των εξεταστών και των παχυμέτρων. Οι έλεγχοι δεν έδειξαν καμία στατιστικά σημαντική διαφορά για ρ<0,05.Από τα αποτελέσματα προέκυψε στατιστικά σημαντική αύξηση του παρειογλωσσικου εύρους των δοντιών μετά την τοποθέτηση της αποκατάστασης τόσο στον αυχένα, όσο και στη μέγιστη περίμετρο. Μεγαλύτερη αύξηση παρατηρήθηκε στα πρόσθια δόντια, ενώ μεταξύ άνω και κάτω γνάθου δεν παρατηρήθηκε στατιστικά σημαντική διαφορά.

The success of fixed prosthetic restorations is largely depended on the long-term health and stability of the surrounding periodontal structures. Establishing good esthetic apprearance, replacing lost tooth structure and restoring function in a healthy environment, are the major objectives in restorative dentistry. To fulfill these objectives, certain features of crown contours should be recognized and duplicated. Many investigators have described theories for crown contours, but what has been emphasized is the need to avoid overcontoured restorations, since over contouring enhances plaque retention and the development of inflammation. Current concepts suggest that the final restoration should follow the contour established by the root anatomy. Facial, lingual and interproximal surfaces should be normally contoured and the profile of the restoration as it emerges from the gingival sulcus should be as flat as possible.The purpose of this study was to investigate if there is any increase of the facial-lingual width (overcontouring) of teeth after they have been restored by a fixed prosthesis, and to assess the amount of the possible increase.Three hundred twenty seven restorations were selected from one hundred fifty one patients, selected in random, undergoing full crown preparation. Diagnostic casts were made prior to tooth preparation and master working casts after tooth preparation and final impressions. Measurements were made at the gingival margin and at the height of contour, on the diagnostic casts prior to and after tooth preparation, and on the dies with the metal framework and the final restorations. In cases where threre were not diagnostic casts with the unprepared teeth, measurements were taken from the contralateral teeth. Sample variability test showed no statistical significant (for p<0,05) difference in buccolingual width of the contralateral teeth from a trial study with samples of twenty patients with natural dentition. To assess the significance of observed changes in crown contour, repeated z-test of matched samples were used.Results showed a statistical significant increase in buccolingual width of restored teeth, ranging from 0,1 to 2,5mm with a mean increment of 0,54mm at gingival margin and of 0,556mm at the height of contour, while statistical significant increase was found at mandibular and maxillary incissors (z = 1.959, ρ = 0,0001 at height of contour and ζ = 1,959, ρ = 0,02 at gingival margin). Increase in buccolingual width at the gingival level was observed in 93% of the restorations, while the increase at the height of contour was observed at the 95% of the sample restorations. Undercontouring at the gingival level was found in only 14 restorations and at the height of contour in only 13restorations.

Παρά την ανάπτυξη και εφαρμογή στην πράξη της Προληπτικής Οδοντιατρικής, η τερηδόνα εξακολουθεί να αποτελεί το σημαντικότερο αίτιο καταστροφής των σκληρών οδοντικών ιστών. Η μελέτη της τερηδόνας της οδοντίνης έδειξε ότι η απομεταλλικοποίηση προηγείται της εισόδου των μικροβίων, γι αυτό και σε βαθειές κοιλότητες είναι δυνατό να παραμένει τμήμα απομεταλλικοποιημένης οδοντίνης. Όμως, πολλές φορές στην προσπάθεια αφαίρεσης του τερηδονισμέ-νου ιστού, η αποκάλυψη του πολφού είναι αναπόφευκτη. Η ύπαρξη ή όχι προεγ-χειρητικών συμπτωμάτων, το μέγεθος της αποκάλυψης, αλλά και το μέγεθος αιμορραγίας του πολφού είναι παράγοντες που πρέπει να ληφθούν υπ’ όψη από τον οδοντίατρο, προκειμένου να αποφασίσει εάν θα προβεί σε άμεση κάλυψη του πολφού, ή θα προχωρήσει σε ενδοδοντική Θεραπεία. Οι ερευνητές συμφωνούν ότι ο σπουδαιότερος παράγοντας που επηρεάζει τη ζωτικότητα του πολφού είναι ο μικροβιακός, τόσο κατά τη διαδικασία της άμεσης κάλυψης αλλά και μετά την τελική αποκατάσταση του δοντιού, μέσω του περιεμφρακτικού χώρου. Το Ca(OH)2 θεωρείται υλικό επιλογής για άμεση κάλυψη του πολφού, διότι διαθέτει αντιμικροβιακές και αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες, προκαλεί επανασβεστίωση της μαλακυνθείσας οδοντίνης και διεγείρει τους οδοντοβλάστες για παραγωγή δευτερογενούς οδοντίνης. Εκτός από το Ca(0H)2 έχουν προταθεί για άμεση κάλυψη ο υδροξυαπατίτης και το 4CP. Τα πειραματικά δεδομένα είναι αμφιλεγόμενα και απαιτείται περαιτέρω έρευνα πριν προταθεί η χρήση τους σε ανθρώπους. Επίσης πρόσφατα προτάθηκε η χρήση συγκολλητικών συστημάτων οδοντίνης σε άμεση κάλυψη του πολφού. Τα αποτελέσματα είναι ενθαρυντικά, αλλά απαιτείται περαιτέρω κλινική έρευνα. Τα Lasers επίσης, τα τελευταία χρόνια, έχουν προταθεί για αντιμετώπιση μικρών αποκαλύψεων του πολφού. Πάντως, παρά την εξέλιξη των υλικών και τεχνικών που προτείνονται για άμεση κάλυψη του πολφού, το Ca(OH)2 εξακολουθεί να είναι το υλικό επιλογής, υπό την προϋπόθεση της σωστής επιλογής του περιστατικού και της προσπάθειας, ώστε η τελική αποκατάσταση να εξασφαλίσει τη μικρότερη δυνατή μικροδιείσδυση και επομένως προστασία του πολφού από τον μικροβιακό παράγοντα.

Despite the development and the application in the clinical practice of preventive dentistry, caries remains the most important cause of hard tooth tissue damage.The research of dentin caries has shown that the bacterial infiltration takes place after the demineralizitation. That’s the reason why a layer of demineralised dentin can still remain in deep cavities. But sometimes during to remove caries, pulpal exposure is inevitable. The dentist has to estimate a number of factors in order to decide whether to proceed to direct pulp capping or endodontic therapy. Such factors are: the possible existence of preoperative symptoms, the extent of pulpal exposure and the degree of bleeding on pulpal exposure. The researchers agree that the bacterial infection mainly affects the pulp vitality not only during the direct pulp capping, but also through the marginal gap of the final restoration. Ca(OH)2 is the preferable material for direct pulp capping, because of it’s antimicrobial and antiinflammatory properties it causes reminelazitation of dentin and excites the odontoblasts to secondary dentin production. Except Ca(OH)2, hydroxyapatite and tetracalciumphospahte base cement (4CP) have been recommended for direct pulp capping, the experimental results are not clear, so further research is required before these products can be used in clinical practice. Recently, dentin bonding systems have also been recommended for direct pulp capping. The results are encouraging but further clinical research is still required. Laser has also been proposed for small extent pulp exposure control. Although the develompent of materials and techniques proposed for direct pulp capping Ca(OH)2 still remains themost suitable choice, presupposing the correct selection of the case and the effort that the final restoration prevents micro leakage and consequently protects the pulp from bacterial infiltration.

Η ακτινογραφική εξέταση είναι απαραίτητη για την αξιολόγηση της περιοχής υποδοχής του εμφυτεύματος. Διάφορες ακτινογραφικές τεχνικές, ανάλογα με την περίπτωση, θα βοηθήσουν στον προεγχειρητικό προσδιορισμό της ποσότητας του οστού (ύψους και πλάτους), της ποιότητας του οστού, των εσοχών του οστού (εγκάρσιο σχήμα των γνάθων) και της ακριβούς θέσης των ανατομικών στοιχείων (του πόρου του κάτω φατνιακού νεύρου, του γενειακού τρήματος, του ιγμορείου, της ρινικής κοιλότητας, του τομικού πόρου). Γενικά η ποιότητα και η ποσότητα του οστού καθορίζουν την πρόγνωση.Τα διάφορα είδη ακτινογραφημάτων, τα πλεονεκτήματα, τα μειονεκτήματα και οι ενδείξεις του κάθε ενός από αυτά στον προεγχειρητικό σχεδιασμό για τον προσδιορισμό της ακριβούς θέσης τοποθέτησης των εμφυτευμάτων, αναφέρονται σε αυτή την ανασκόπηση.

The selection of a particular kind of implant is determined by a presurgical evaluation of the patient’s needs and a thorough evaluation of the available bone at the edentulous site. Evaluation of a prospective implant site requires adequate radiographs, which are necessary to determine the height, width and quality of available bone and to dermine the proximity of potential implant sites to the sinuses, foramina, mandibular canal and adjacent teeth.The role of radiography in the presurgical phase is outlined in the present paper, as well as the advantages and limitations of each imaging modality.